ဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္ေတြရဲ႕ ေဆးဖက္ဝင္ အာနိသင္ေတြ

ေရာဂါေဝဒနာေတြကုိ တိုက္ဖ်က္ဖို႔ လွပၿပီးေသာက္သံုးရလြယ္ကူတဲ့ ေဆးျပား၊ ေဆးလံုးေလးေတြနဲ႔ ေခတ္သစ္ေဆးဝါးပညာ မရွိေသးခင္မွာ ေရွးယခင္က တစ္ခ်ဳိ႕ေသာ သစ္ဥသစ္ျမစ္နဲ႔ အပင္ေ တြကို ေဆးဝါးအျဖစ္ အသံုးျပဳခဲ့ၾကပါတယ္။ ဘယ္လိုအပင္အမ်ဳိးအစားေတြကို ဘယ္လိုေရာဂါကို ကုသရာမွာ အသံုးျပဳသင့္သလဲဆိုတဲ့ ပညာကို ယခုအခ်ိန္မွာေတာ့ တိုင္းရင္းေဆးဝါးပညာလို႔ သတ္မွတ္ထားၾကၿပီး အသံုးျပဳခဲ့တဲ့ သစ္ဥသစ္ျမစ္နဲ႔ အပင္ေတြကိုေတာ့ ပရေဆးပင္ေတြလို႔ ေခၚၾကပါ
တယ္။ အဆိုပါ ေဆးဖက္ဝင္အာနိသင္ရွိတဲ့ အပင္ေတြထဲမွာ ေရွးရာစုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာကတည္းကေန လက္ရွိအခ်ိန္အထိ ဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္အျဖစ္ အသံုးျပဳခဲ့ၾကတဲ့ ပစၥည္းေတြလည္း ပါဝင္ပါတယ္။ ေရွးေခတ္ကတည္းက အသံုးျပဳခဲ့တဲ့ အဆိုပါ ေဆးဝါးတစ္ျဖစ္လဲ ဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္ေတြကို ဓာတ္ခြဲခန္းထဲမွာ ေလ့လာမႈေတြ ျပဳလုပ္ၿပီးေနာက္ အစြမ္းထက္တဲ့ ေဆးဖက္ဝင္အာနိသင္ေတြ တကယ္ရွိေနတာကို သက္ေသျပႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ေလ့လာေတြ႕ရွိခဲ့ၿပီးျဖစ္တဲ့ ြကို ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္။
င႐ုတ္သီးမႈန္႔
င႐ုတ္သီးမႈန္႔ေတြရဲ႕ ပူစပ္တဲ့ အရသာက င႐ုတ္သီးမွာပါဝင္တဲ့ Capsaicin လို႔အမည္ရတဲ့ ဓာတ္ေပါင္းတစ္မ်ဳိးေၾကာင့္ျဖစ္ၿပီး အဆီကိုအေျခခံတဲ့ အဆိုပါဓာတ္ေပါင္းမွာ က်န္းမာေရး အာနိသင္ေတြ ပါရွိေနပါတယ္။ အ႐ိုးအဆစ္နဲ႔ ႂကြက္သား
နာက်င္မႈ သက္သာေစဖို႔ လိမ္းရတဲ့ လိမ္းေဆးတိုင္းမွာ Capsaicin ပါဝင္ပါတယ္။ Capsaicin ရဲ႕ အာနိသင္က နာက်င္မႈကို နာ့ဗ္ေၾကာေတြက တစ္ဆင့္ဦးေနွာက္ဆီသို႔ သယ္ေဆာင္သတင္းပို႔ေနတဲ့ Substance P လို႔ေခၚတဲ့ နာ့ဗ္ဆဲလ္ေတြကို ယာယီေလ်ာ့နည္းသြားေစၿပီး နာက်င္မႈ ခံစားေနရတာကို ေခတၱခဏ သက္သာေစႏိုင္ပါတယ္။ 
သစ္ၾကံပိုးေခါက္
သစ္ၾကံပိုးေခါက္ေတြကုိ လက္ရွိအခ်ိန္မွာ ဟင္းခ်က္ရာမွာတင္မက ေကာ္ဖီ၊ ကိတ္ နဲ႔ အျခား အခ်ဳိပြဲေတြမွာပါ အသံုးျပဳလာၾကပါၿပီ။ သစ္ၾကံပိုးေခါက္က ဘာေၾကာင့္ ႐ုတ္တရက္ လူႀကိဳက္မ်ားၿပီး အသံုးမ်ားလာရတာပါလဲ။ အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ သုေတသနေတြျပဳလုပ္ၿပီးေနာက္ ဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္ေတြထဲမွာ သစ္ၾကံပိုးေခါက္က ေရာဂါေဝဒနာေတြကို သက္သာေပ်ာက္ကင္းေစႏိုင္တဲ့ အစြမ္းအထက္ျမက္ဆံုး ျဖစ္ေနတာကို ေတြ႕ရွိခဲ့ရလို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ အခ်ဳိပြဲေတြမွာ သစ္ၾကံပိုးေခါက္မႈန္႔ကို ထည့္သြင္းအသံုးျပဳလာၾကတာက သူ႔ရဲ႕ ေမႊးႀကိဳင္တဲ့ အနံသက္သက္ေၾကာင့္မဟုတ္ဘဲ ခႏၶာကိုယ္တြင္းက သၾကားဓာတ္ကို တည္ၿငိမ္ေအာင္ထိန္းသိမ္းေပးႏုိင္တဲ့ အစြမ္းရွိေနတာေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္။ သစ္ၾကံပိုးေခါက္မွာပါတဲ့ သဘာဝဓာတ္ေပါင္းေတြက အင္ဆူလင္ေဟာ္မုန္းရဲ႕ လုပ္ငန္းေတြကို ပိုၿပီးတုိးတက္ေကာင္းမြန္ေစႏိုင္တယ္လို႔သိရပါတယ္။ ေန႔စဥ္ သစ္ၾကံပိုးေခါက္မႈန္႔ လက္ဖက္ရည္ဇြန္းဝက္ခန္႔ စားသံုးေပးျခင္းက ဆီးခ်ဳိေဝဒနာခံစားေနရတဲ့ သူေတြရဲ႕ ေသြးတြင္းသၾကားဓာတ္ကို သိသိသာသာ က်ဆင္းေစႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သစ္ၾကံပိုးေခါက္မႈန္႔ လက္ဖက္ရည္ဇြန္းတစ္ဝက္ခန္႔ကိုပဲ ေန႔စဥ္အစားအေသာက္ေတြထဲ ထည့္သြင္းစားသံုးေပးမယ္ဆိုရင္ ေသြးတြင္းကိုလက္စထေရာပမာဏကို လည္း ၁၂ ရာခိုင္ႏႈန္းကေန ၃ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိက်ေစႏိုင္ပါေသးတယ္။ ဒါ့အျပင္ သစ္ၾကံပိုးေခါက္မွာ Antioxidants  ဂုဏ္သတၱိေဆာင္တဲ့ အျခားအာဟာရဓာတ္ေပါင္းေတြ ပါဝင္ပါေသးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လက္ရွိအခ်ိန္မွာ သစ္ၾကံပိုးေခါက္ကို ဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္ ဆိုတာထပ္ပိုတဲ့ ေဆးဖက္ဝင္ ပစၥည္းတစ္မ်ိဳးလို႔ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ 
ေလးညႇင္းပြင့္
အိႏိၵယအစားအစာမ်ားမွာ အျမဲလိုလိုထည့္သြင္းအသံုးျပဳေလ့ရွိတဲ့ အရသာျပင္းတဲ့ ဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္တစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး ေရွးအက်ဆံုးဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္တစ္မ်ဳိးလို႔ ဆိုေလ့ရွိပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ့ ပရေဆးေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားမွာ ထည့္သြင္းအသံုးျပဳေလ့ရွိပါတယ္။ ပရေဆးေတြမွာ အသံုးျပဳတယ္လို႔ ဆိုလိုက္ကတည္းက ေလးညႇင္းပြင့္မွာ ေဆးဖက္ဝင္ အာနိသင္ေတြရွိေနမယ္ဆိုတာ သံသယျဖစ္စရာမလိုေတာ့ပါဘူး။ ေလးညႇင္းပြင့္မွာပါဝင္တဲ့ Eugenol လုိ႔ေခၚတဲ့ ဓာတ္ေပါင္းတစ္မ်ဳိးက နာက်င္ေရာင္ရမ္းမႈကို တိုက္ဖ်က္ရာမွာ အလြန္အစြမ္းထက္တဲ့ အာနိသင္ရွိပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ေလ့လာမႈတစ္ခုက ႏွလံုးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေရာဂါေတြကို ကာကြယ္ႏိုင္စြမ္းကေန ကင္ဆာေရာဂါကို တားဆီးေပးႏိုင္တဲ့ အစြမ္းေတြရွိေနတာကို ေတြ႕ရွိခဲ့ရတာေၾကာင့္ Antioxidants ဂုဏ္သတၱိ အလြန္ျမင့္မားတဲ့အဆင့္မွာ ေလးညႇင္းပြင့္ကို ထည့္သြင္းခဲ့ပါတယ္။ ေလးညႇင္းပြင့္မွာ အဆစ္အျမစ္ေရာင္ေရာဂါေၾကာင့္ အရြတ္ေတြနဲ႔ အ႐ိုးေတြ ပ်က္စီးယိုယြင္းမႈျဖစ္စဥ္ကုိ ေႏွးေကြးေစႏိုင္တဲ့ အာနိသင္ရွိတာကိုလည္း လတ္တေလာျပဳလုပ္ထားတဲ့ ေလ့လာမႈေတြက တစ္ဆင့္ေတြ႕ရွိထားပါတယ္။ 
ၾကက္သြန္ျဖဴ
ကမၻာ့အေရွ႕ျခမ္းကေန အေနာက္ျခမ္းအထိ အသံုးအမ်ားဆံုး ဟင္းခတ္ပစၥည္းလို႔ဆိုရင္ ၾကက္သြန္ျဖူကို ေျပးျမင္ၾကပါတယ္။ မွန္ပါတယ္။ ၾကက္သြန္ျဖဴကို လူမ်ဳိးတိုင္းရဲ႕ ဟင္းလ်ာေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားပါ မပါမျဖစ္အသံုးျပဳလာၾကတာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာျမင့္ခဲ့ပါၿပီ။ ၾကက္သြန္ျဖဴရဲ႕ သိသာထင္ရွားတဲ့ အနံ႔က Allicin လို႔ေခၚတဲ့ ဓာတ္ေပါင္းတစ္မ်ဳိးေၾကာင့္ျဖစ္ၿပီး ဒီဆာလ္ဖာဓာတ္ေပါင္းက ၾကက္သြန္ျဖဴကို ေဆးဖက္ဝင္တဲ့ ဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္တစ္မ်ဳိး ျဖစ္လာေစပါတယ္။ ၾကက္သြန္ျဖဴကို ေန႔စဥ္စားသံုးေပးျခင္းက  ေသြးတြင္း ကိုလက္စထေရာပမာဏကို က်ဆင္းေစၿပီး ႏွလံုးနဲ႔ ႏွလံုးေသြးေၾကာဆိုင္ရာေရာဂါမ်ားျဖစ္ႏိုင္ေခ်ကို ၇၆ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ ေလ်ာ့နည္းေစႏိုင္တယ္လို႔ သုေတသီေတြ ဆိုထားပါတယ္။ ၾကက္သြန္ျဖဴမွာ Antioxidants  အာနိသင္လည္းရွိၿပီး ဆာလ္ဖာဓာတ္ေပါင္းက ကင္ဆာေရာဂါေတြ၊ အထူးသျဖင့္ အစာအိမ္နဲ႔ အူမႀကီးကင္ဆာေတြ ကို ကာကြယ္ေပးႏိုင္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ အဆိုပါဓာတ္ေပါင္းက ကင္ဆာျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဓာတ္ပစၥည္းေတြ ခႏၶာကိုယ္က ဆဲလ္ေတြရဲ႕DNA ကိုမတိုက္ခိုက္ခင္မွာ ခႏၶာကိုယ္ျပင္ကုိ တိုက္ထုတ္ပစ္လိုက္ျခင္းျဖင့္ ကင္ဆာေရာဂါကို ကာကြယ္ေပးႏိုင္ၾကပါတယ္။
ခ်င္း
ေမႊးပ်ံ႕တဲ့ အနံ႔ရွိနဲ႔ ပူစပ္တဲ့ အရသာရွိတဲ့ခ်င္းက ဟင္းလ်ာရဲ႕ အရသာကိုထူးထူးျခားျခား ေျပာင္းလဲေစႏိုင္ပါတယ္။ အာရွနဲ႔ အိႏိၵယေဒသက တိုင္းရင္းေဆးေတြမွာ တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္အသံုး ျပဳလာတာ ရာစုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာခဲ့ၿပီျဖစ္ၿပီး 
အစာမေၾကရင္ျပည့္ရင္ကယ္ျဖစ္တာကို သက္သာေစတဲ့ ေဆးေတြမွာ အမ်ားဆံုးသံုးၾကပါတယ္။ ခ်င္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေလ့လာမႈမ်ားစြာျပဳလုပ္ခဲ့ၾကကာ ခ်င္းမွာ နာက်င္ေရာင္ရမ္းမႈကို တိုက္ဖ်က္ႏိုင္တဲ့ အလြန္အစြမ္းထက္တဲ့ အာနိသင္ရွိေနတာေၾကာင့္ အံ့အားသင့္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အဆိုပါ အာနိသင္ေၾကာင့္ အဆစ္အျမစ္ေရာင္ေရာဂါေဝဒနာရွင္ေတြ ခံစားရေလ့ရွိတဲ့ နာက်င္ကိုက္ခဲမႈနဲ႔ ေရာင္ရမ္းတဲ့ေဝဒနာေတြကို သက္သာေစႏုိင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ Prostaglandins အမည္ရ ေရာင္ရမ္းမႈကို ျဖစ္ေစတဲ့ ပစၥည္းေတြကို တားဆီးေပးႏိုင္တာေၾကာင့္ Migraines လို႔ေခၚတဲ့ ေခါင္းတစ္ျခမ္းကိုက္ ေရာဂါကို ကုသရာမွာလည္း အသံုးဝင္ႏိုင္ပါတယ္။ ေရာင္ရမ္းမႈကိုတားဆီးေပးႏုိင္တဲ့ အာနိသင္က ကင္ဆာျဖစ္ေစတဲ့ ဆဲလ္ေတြ ႀကီးထြားလာတာကိုလည္း ေႏွးေကြးေစႏိုင္ပါတယ္။ 
နႏြင္း
ေရႊဝါေရာင္အဆင္းနဲ႔ ထူးဆန္းတဲ့ ရနံ႔ရွိတဲ့ နႏြင္းမွာလည္း ခ်င္းနဲ႔ ခပ္ဆင္ဆင္တူတဲ့ အာနိသင္ေတြရွိေနပါတယ္။ နႏြင္းမွာ အစားစာခ်င္စိတ္ျဖစ္ ေစၿပီး အစာေခ်စနစ္ကို ကူညီေပးႏိုင္တဲ့ အစြမ္းရွိတယ္လို႔ တိုင္းရင္းေဆးပညာက ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ နႏြင္းမွာ ကင္ဆာကိုတိုက္ဖ်က္ႏိုင္တဲ့ အစြမ္းရွိေနတာကို ေတြ႕ရွိၿပီးေနာက္ ေခတ္သစ္ေဆးဝါးသိပၸံပညာရဲ႕ စိတ္ဝင္စားမႈကို ခံေနရတဲ့ ဟင္းခတ္အေမႊးအႀကိဳင္တစ္မ်ဳိးျဖစ္လာပါတယ္။ နႏြင္းကို ေရႊဝါေရာင္ျဖစ္ေစတဲ့ Curcumin  လို႔ေခၚတဲ့ ဓာတုပစၥည္းမွာ ကင္ဆာကိုတားဆီးႏိုင္စြမ္း အင္မတန္ျမင့္မားတဲ့ အာနိသင္ရွိေနပါတယ္။ အဆိုပါ ဓာတုပစၥည္းက ကင္ဆာျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဓာတ္ပစၥည္းေတြ ဆဲလ္ေတြရဲ႕D NAကို မတိုက္ခိုက္ႏိုင္ခင္မွာပဲ သူတို႔ကို ဖ်က္စီးပစ္ႏိုင္သလို ပ်က္စီးၿပီးသား DNA ေတြကို ျပန္လည္ျပဳျပင္ေပးႏိုင္တဲ့ အစြမ္းလည္း ရွိေနတယ္လို႔  ပညာရွင္ေတြဆိုပါတယ္။ ေရာင္ရမ္းမႈကို တိုက္ဖ်က္ၿပီး ကင္ဆာျဖစ္ႏိုင္တဲ့ အႀကိတ္ေတြ ႀကီးထြားလာကိုလည္း တားဆီးေပးႏိုင္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။
Ref; Ancient Secrets of Spice