ခႏၶာကိုယ္က တီးတိုးေျပာတဲ့ သင့္ရဲ႕ က်န္းမာေရး

    သင္ အႀကီးအက်ယ္ နာမက်န္း မျဖစ္ခင္မွာ သင့္ရဲ႕ က်န္းမာေရးအေျခအေန ယိုယြင္းလာၿပီဆိုတာကို သင့္ခႏၶာကိုယ္က အခ်ဳိ႕ေသာ လကၡဏာမ်ားနဲ႔ သတိေပးပါလိမ့္မယ္။ သင္သတိမထားလိုက္ မိတဲ့၊ သိလိုက္ရင္ေတာင္မွ လစ္လ်ဴ႐ႈလုိက္မိတဲ့ အခ်ဳိ႕ေသာ လကၡဏာေလးမ်ားဟာ တစ္ခါတရံ ေရာဂါတစ္ခုခု ရင္ဆိုင္ၾကံဳေတြ႔ရေတာ့မယ္ဆိုတာ ကို သတိေပးေနတဲ့ သတင္းစကားေတြ ျဖစ္လို႔ေနတတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္က သင့္က်န္း
မာေရးအေၾကာင္း တီးတိုးစကားဆိုတဲ့ အခ်ိန္မွာဂ႐ုစိုက္မိဖို႔ လိုအပ္ၿပီး ႀကိဳတင္ကာကြယ္ကုသမႈ ေတြ ျပဳလုပ္ႏိုင္ဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ အဲဒီအေျခအေနကို သင္ သတိမျပဳမိဘဲ ေက်ာ္လႊားသြားမိတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေရာဂါေတြက စတင္ၿပီး သင့္ကို တိုက္ခိုက္ပါလိမ့္မယ္။

ဘယ္လို အခ်က္ျပမႈေတြကို ဂ႐ုစိုက္ဖို႔ လိုအပ္ပါသလဲ။
ႏွစ္ႏွစ္ၿခိဳက္ၿခိဳက္ အိပ္မေပ်ာ္ျခင္း
    ညအခ်ိန္ သင္အိပ္စက္တဲ့အခါ စိတ္ဖိစိးမႈ ျဖစ္ေစတဲ့ ေဟာ္မုန္း Cortisol က အနိမ့္ဆံုးအဆင့္ကို ေရာက္ရွိသြားပါတယ္။ ဒီေဟာ္မုန္းအနိမ့္ဆံုး ပမာဏ ေရာက္သြားၿပီးဆိုတာနဲ႔ သင့္ရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္စနစ္ႀကီးတစ္ခုလံုးဟာ ေႏွးလာၿပီး အနားယူ ၊ အားျဖည့္တဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြကို တစ္ဆင့္ၿပီး တစ္ဆင့္ ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ပါေတာ့တယ္။ အိပ္မေပ်ာ္တဲ့ေရာဂါ ခံစားေနရသူေတြက ေန၀င္ၿပီး ေမွာင္လာတာနဲ႔  Cortisol ေဟာ္မုန္းေလ်ာ့က်မသြားပဲ လည္ပတ္ႏႈန္း ပိုမိုျမင့္မားလာတာေၾကာင့္ ညဘက္ေတြမွာ အိပ္မေပ်ာ္ႏိုင္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါက ဖိစီးမႈေတြ ၾကံဳလာရတဲ့အခ်ိန္မွာ ခႏၶာကိုယ္က ျပဳလုပ္တဲ့ တံု႔ျပန္မႈေတြ (fight-or-flight stress responses) မ်ားေနတာေၾကာင့္လို႔ ပညာရွင္ေတြ ဆိုထားပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္က တုန္႔ျပန္မႈေတြ ျပဳလုပ္ေနသ၍ သဘာ၀အတိုင္း ျပန္လည္အသစ္ ျပဳျပင္အစားထိုးတဲ့ ျဖစ္စဥ္ကို ခႏၶာကိုယ္က ျပဳလုပ္ႏိုင္ျခင္း မရွိပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ သင့္အိပ္ခ်ိန္ လံုေလာက္မႈမရွိ၊ အိပ္မေပ်ာ္တဲ့ ညေတြ စတင္ၿပီး မၾကာခင္မွာပဲ က်န္းမာေရး ဆုတ္ယုတ္မႈေတြ ရင္ဆိုင္လာရေတာ့မွာပါ။

အရပ္ပုသြားျခင္း
    ျဖစ္ႏိုင္ေခ်မရွိ၊ ယုတ္တိမတန္တဲ့ စကားလို႔ သင္ယူဆေကာင္း ယူဆမိပါလိမ့္မယ္။ သင္ တစ္သက္လံုးသိထားတဲ့ သင့္ရဲ႕ အရပ္အေမာင္းက ၅ ေပ ၈ လက္မလုိ႔ ဆိုၾကပါစို႔။ ေဆးဘက္ဆိုင္ရာ စစ္ေဆးမႈခံယူဖို႔ သြားတဲ့အခါ သင့္အရပ္ကို ဘယ္ လိုတိုင္းတိုင္း ၅ေပ ၇ လက္မခြဲပဲ ရွိပါတယ္လို႔ ေျပာလာတဲ့အခါ အရပ္တိုင္းတဲ့ ကိရိယာပ်က္ေနလို႔လို႔ လြယ္လြယ္မေတြးလိုက္ပါနဲ႔။ အရပ္ပုသြားတယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္းကို သက္ဆိုင္ရာ တာ၀န္က်သူထံ ေသခ်ာေပါက္ေျပာျပပါ။ သင့္ရဲ႕ အ႐ိုးေတြ အ႐ိုးပြေရာဂါရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲရလဒ္အျဖစ္ ယိုယြင္းလာတာျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အသက္ႀကီးလာတာနဲ႔ အ႐ိုးေတြ ပ်က္စီးရမယ္လို႔ မဆိုလိုပါဘူး။ သဘာ၀ ကယ္လ္ဆီယမ္၊ ဗီတာမင္ D ျပည့္ျပည့္၀၀ ရရွိမယ္၊ ခႏၶာကိုယ္အေလးခ်ိန္ကို သင့္
တင့္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းၿပီး  ေနထိုင္သြားႏိုင္မယ္ဆို ရင္ သင့္ဘ၀သက္တမ္း တစ္ေလွ်ာက္လံုး က်န္းမာ ၾကံ့ခိုင္တဲ့ အ႐ိုးေတြကို ပိုင္ဆိုင္ႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။

အသားအေရ ေျခာက္ေသြ႔လာျခင္း
    အသားအေရနဲ႔ ပတ္သတ္ၿပီး ထူးထူးျခားျခား ဘာကုထံုးမွလည္း မလုပ္ပါဘဲ၊ သံုးေနက် ပစၥည္းေတြကိုပဲ အသံုးျပဳေနပါရဲ႕နဲ႔  အေရျပားေတြ ေျခာက္ေသြ႔ၿပီး အက္ကြဲလာတာမ်ဳိးေတြ၊ ၀က္ျခံေတြနဲ႔ အျခားေသာ အေရျပား ျပႆနာေတြ သိသိသာသာ ၾကံဳလာရတယ္လို႔ ခံစားမိပါသလား။ ဒီလို ဓာတ္မတည့္တဲ့ တုန္႔ျပန္မႈေတြျဖစ္ေပၚလာတာက သင့္မွာ ဖိစီးမႈေတြ အလြန္မ်ားျပားလာၿပီဆိုတာကို ခႏၶာကိုယ္မွ အခ်က္ျပလာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ အေရျပားဟာ ခႏၶာကိုယ္တစ္ခုလံုးမွာ အႀကီးဆံုး အဂၤါတစ္ခု ျဖစ္ၿပီး အေရျပားကေျပာလာတဲ့ သင့္ရဲ႕ က်န္းမာေရးကို ဂ႐ုစိုက္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သင့္ အသားအေရေတြ ေျခာက္ကပ္လာတာ၊ မၾကာခဏ ဓာတ္မတည့္တဲ့ လကၡဏာ (နီရဲ ယားယံျခင္း၊ ေျခာက္ေသြ႕အက္ကြဲျခင္း၊ အဖုအပိန္႔ အစက္အေျပာက္ေတြ ထြက္လာျခင္း)ေတြ ျပသလာၿပီဆိုရင္ေတာ့ သင္အနားယူသင့္ပါၿပီ။

မၾကာခဏ ဖ်ားနာျခင္း
    ဗိုင္းရပ္စ္အမ်ဳိးစံု၊ ဘက္တီးရီးယား အႏြယ္စံုနဲ႔ ကၽြႏု္ပ္တို႔ရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္က ေန႔စဥ္ထိေတြ႔လို႔ေနရပါတယ္။ က်န္းမာေရးေကာင္းေနတဲ့ လူ ၊ တစ္နည္းဆိုရရင္ ကိုယ္ခံအားေကာင္းတဲ့ လူေတြအတြက္ေတာ့ ေတာ္႐ံု ဗုိင္းရပ္စ္၊ ဘက္တီးရီးယားကို
သူရဲ႕ ကိုယ္ခံအားစနစ္က တိုက္ဖ်က္ပစ္လိုက္ႏိုင္ပါတယ္။ မိုးတြင္း တုပ္ေကြးရာသီမွာလည္း သင္ဖ်ားနာတယ္၊ ေဆာင္းတြင္းလူမ်ားေတြ အေအးမမိခင္ သင္ႏွာေစးေခ်ာင္းဆိုးျဖစ္တယ္၊ ဒါတင္မက ဆယ့္ႏွစ္ရာသီ သင့္မွာလူမ်ားေတြ ေရာဂါျဖစ္တိုင္း ကူးစက္လာတတ္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ သင့္ရဲ႕ ကိုယ္ခံစြမ္းအားက အေတာ္အေျခအေနဆိုးေနၿပီလို႔ ဆုိၾကပါစို႕။ သင့္ရဲ႕ က်န္းမာေရး အေျခအေန မေကာင္းဘူးလုိ႔ သတ္မွတ္ရမွာပါ။ ကူးစက္ေရာဂါေတြ  အလြယ္
တကူ ၀င္ေရာက္ႏိုင္တဲ့အႏၱရာယ္မ်ားတဲ့ အေနအထားျဖစ္ၿပီး အသက္အႏၱရာယ္ကို ၿခိမ္းေျခာက္ႏိုင္တဲ့ ကင္ဆာလိုမ်ဳိးေရာဂါေတြရဲ႕ ကနဦးအစလည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ ကၽြမ္းက်င္သူေတြ သတိေပးထားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သင့္ရဲ႕ ကိုယ္ခံစြမ္း
အား ဘယ္လိုအေျခအေနရွိသလဲဆိုတာကို သိထားသင့္ပါတယ္။

ပန္းသီးပံုသ႑ာန္ ၀ၿဖိဳးလာျခင္း
    သင္အရင္က ဘယ္လို ခႏၶာကိုယ္အခ်ဳိးအစားရွိခဲ့ပါေစ ၀လာၿပီဆိုတာနဲ႔ ခႏၶာကိုယ္ အခ်ဳိးအစားႏွစ္မ်ဳိးထဲက တစ္မ်ဳိးနဲ႔ အၾကံဳး၀င္သြားမွာပါပဲ။ ၀မ္းဗိုက္ပိုင္း ၀ၿဖိဳးလာရင္ ပန္းသီးပံု ခႏၶာကိုယ္၊ တင္ပါးနဲ႔ ေပါင္ေတြ ၀ၿဖိဳးလာရင္ သစ္ေတာ္သီးပံု ခႏၶာကိုယ္လို႔ဆုိၾကပါစို႔။ အ၀လြန္လာျခင္းကလည္း သင့္က်န္းမာေရး အေျခအေနစတင္ၿပီး ယိုယြင္းလာေၾကာင္းတီးတုိး ေျပာဆိုျခင္းတစ္မ်ဳိးလို႔ သိထားရပါမယ္။ သစ္ေတာ္သီးပံု ခႏၶာကိုယ္ပိုင္ရွင္ေတြနဲ႔ ႏႈိင္းယွဥ္တဲ့အခါ ပန္းသီးပံု ခႏၶာကိုယ္ပိုင္ရွင္ေတြဟာ ႏွလံုးနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ေရာဂါေတြ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် ပိုမ်ားပါတယ္။

ဆီးအေရာင္ရင့္လာျခင္း
    သင့္ရဲ႕ အလံုးစုံေသာ က်န္းမာေရး အေျခအေနကို သင့္ရဲ႕ ဆီးကိုၾကည့္ၿပီး သိႏိုင္ပါတယ္။ ေရဓာတ္ လံုလံုေလာက္ေလာက္ရရွိထားရင္ ဆီးရဲ႕ အေရာင္က ၾကည္လင္ေနပါလိမ့္မယ္။ ဆန္႔က်င္ဘက္အေနအထားအရ ေရလည္း လံုလံုေလာက္ေလာက္ ေသာက္ထားတာေတာင္မွ ဆီးသြားတဲ့အခါ အေရာင္ရင့္ေနတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေက်ာက္ကပ္ ေကာင္းေကာင္းအလုပ္မလုပ္တဲ့၊ အညစ္အေၾကးစြန္႔ပစ္တဲ့ စနစ္ ပံုမွန္မဟုတ္တဲ့ အေနအထားျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ေန႔တာအတြက္ ေသာက္သင့္တဲ့ ေရ ပမာဏကို ဂ႐ုတစိုက္ ႀကိဳးစားၿပီးေသာက္ပါ။ သင့္ရဲ႕ဆီးအေျခအေန ေကာင္းမြန္လာျခင္းရွိ မရွိ  စစ္ေဆးၿပီး တိုးတက္မႈ မရွိဘူးဆိုရင္ေတာ့ သက္ဆိုင္ရာ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေက်ာက္ကပ္ကို စစ္ေဆး ၾကည့္သင့္ပါတယ္။

စိုးရိမ္ေသာကမ်ားေနျခင္း
    ပူပင္ေသာကဆုိတာက စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ခံစားခ်က္တစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာအရ သင့္ရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္အေပၚ အဓိကအားျဖင့္ ႏွလံုးရဲ႕ က်န္းမာေရးအေပၚ သက္ေရာက္မႈ ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လူမႈ အေၾကာင္းအရာမ်ားေၾကာင့္မဟုတ္ဘဲ သင့္ကို “ပူပင္ေသာကေရာက္ျခင္း” ဆိုတဲ့ စကားစုနဲ႔ ေဖာ္ျပႏိုင္တဲ့ စိတ္ခံစားမႈကို ျဖစ္ေပၚေစတဲ့ အျခားေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ားရွိေနပါတယ္။ ေဟာ္မုန္းမညီမွ်မႈျခင္း၊ အက္ဒ္ရီနယ္အႀကိတ္ (Adrenal Tumor) ၊ Hyperthyroidism စတဲ့ ေရာဂါမ်ားရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲ လကၡဏာမ်ားေၾကာင့္ စိတ္ မသက္မသာ အလိုမက် ျဖစ္တာမ်ဳိး ခံစားရႏိုင္ပါတယ္။ ေန႔စဥ္ဘ၀မွာ အျမဲတမ္းမဟုတ္ေတာင္ စိတ္ပူပင္ေသာက ေရာက္စရာေတြ ၾကံဳကို ၾကံဳ ေတြ႔ရမွာပါ။ ဒီလိုမဟုတ္ဘဲ အေၾကာင္းျပခ်က္မရွိ အလိုမက် ေဒါသထြက္ေနတာမ်ဳိးေတြ ၊ စိုးရိမ္ပူပင္စိတ္ေတြ အျမဲလိုလို ျဖစ္ေပၚေနတယ္ဆိုရင္ေတာ့ သင့္ရဲ႕ ကိုယ္တြင္းက ေဟာ္မုန္းအေျခအေနကို စစ္ေဆးၾကည့္သင့္တယ္လို႔ ပညာရွင္ေတြ အၾကံျပဳထားပါတယ္။

ယားယံလာျခင္း
    ဓာတ္မတည့္တာေၾကာင့္ ျဖစ္ႏုိင္သလို အေရျပား ေရာဂါတစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ေနႏိုင္ပါတယ္။ ဒီလိုမွ မဟုတ္ရင္ေတာ့ ယားယံရတဲ့ ျပႆနာက သာမန္အေျခအေန မဟုတ္ေတာ့တာလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ သင့္ရဲ႕ အသည္း
မွာ ေရာဂါျဖစ္လာတဲ့အခါ သင့္ရဲ႕ အေရျပားယားယံလာျခင္းက တစ္ဆင့္အခ်က္ျပေလ့ရွိပါတယ္။
Ref ;    Lifehack